Kursy doskonalące jako obowiązkowy element kształcenia ustawicznego techników farmaceutycznych od początku wzbudzały wiele emocji. W ferworze obowiązków zawodowych trudno śledzić ten temat. Uporządkujmy wobec tego dostępne informacje*. 

Ramy prawne i obowiązek doskonalenia zawodowego

Podstawą wprowadzenia obowiązku kształcenia ustawicznego dla techników farmaceutycznych jest Ustawa o niektórych zawodach medycznych z dnia 17 sierpnia 2023 roku – to ona formalnie nałożyła na techników farmaceutycznych obowiązek ustawicznego rozwoju zawodowego. Zgodnie z nią, w ciągu pięcioletniego cyklu (liczonego od 1 stycznia roku następującego po wpisie do rejestru), technik farmaceutyczny musi uzyskać 200 punktów edukacyjnych. Ukończenie jednego kursu doskonalącego to 120 punktów. Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (CMKP) odpowiada za akredytację jednostek prowadzących takie szkolenia oraz za zatwierdzenie programu kursu.

Pierwotny program kursu doskonalącego dla techników farmaceutycznych

Pierwotny kurs zaprojektowany przez CMKP obejmował 32 godziny lekcyjne (co odpowiada 4 dniom szkoleniowym, przy założeniu maksymalnie 8 godzin dziennie).  Kurs miał obejmować m.in. recepturę apteczną, zasady obrotu lekami i artykułami medycznymi, ale też zagadnienia, których zasadność technicy uznawali za wątpliwą. Pierwotna wersja programu, mimo że przygotowana przez zespół ekspertów, spotkała się z dużą krytyką środowiska techników farmaceutycznych. Główne zarzuty to:

• brak przedstawicieli techników farmaceutycznych w zespole autorów,
• niedostosowanie programu do praktyki,
• krytyka obowiązkowej części praktycznej,
• wymagania odbywania kursu stacjonarnie oraz konieczności zdawania sprawdzianu końcowego.

Zmieniony program kursu

W 2025 roku opublikowano nową, zaktualizowaną wersję programu kursu doskonalącego dla techników farmaceutycznych – z udziałem reprezentantów środowisk zawodowych. Kurs nadal trwa 32 godziny dydaktyczne, ale podział godzin się zmienił: 23 godziny teoretyczne i tylko 8 godzin praktycznych. Zredukowano zakres merytoryczny kursu – usunięto z programu m.in. treści dotyczące leków cytotoksycznych, płynów infuzyjnych czy roztworów do hemodializy i dializy dootrzewnowej. Możliwość zaliczenia kursu (sprawdzianu końcowego) online – tzn. oprócz formy stacjonarnej dopuszczono formułę zdalną, co było ważną odpowiedzią na postulaty techników, zwłaszcza tych z małych miejscowości.

Rekrutacja na kursy w ramach FERS

Aby ułatwić realizację obowiązku doskonalenia zawodowego, CMKP przygotował wniosek o dofinansowanie kursów z funduszy UE. W ramach projektu „Zwiększenie kompetencji osób wykonujących zawody medyczne (IZM)”, finansowanego ze środków FERS – przewidziano organizację kursów doskonalących dla 13 zawodów medycznych, w tym techników farmaceutycznych. Dla techników farmaceutycznych zaplanowano 111 kursów w całej Polsce. Uczestnicy kursów w ramach tego projektu nie poniosą żadnych kosztów: szkolenie, materiały, a tam gdzie wymagane – również noclegi i dojazd.  Dodatkowy punkt rekrutacyjny otrzymają osoby zatrudnione w podmiotach udzielających świadczenia finansowane przez NFZ.

Co to oznacza w praktyce? – podsumowanie

Obowiązek ustawicznego rozwoju dla techników farmaceutycznych to skutek nowej ustawy z 2023 r., a kurs doskonalący jest kluczowy (120 na 200 wymaganych punktów). Pierwotny program kursu był krytykowany za nierealistyczne wymagania oraz brak reprezentacji środowiska techników przy jego tworzeniu. Po proteście środowiska program został zrewidowany – zmniejszono liczbę godzin praktycznych, zredukowano zakres merytoryczny, zmieniono skład zespołu przygotowującego kurs. FERS może ułatwić spełnienie wymogu ustawicznego rozwoju. Jednak łączna liczba kursów (111) nie spełni potrzeb całego środowiska.

red.

* „Szkolenia techników farmaceutycznych – ile punktów i jak je zdobywać?”, świat farmacji 11/2025, s. 5.